مقاله سیم و کابل

کابل و کابل کشى + ساختمان و کاربرد و افت ولتاژ کابل ها

کابل و کابل کشى

 

کاربرد کابل ها :

در تأسیسات الکتریکى بسیار وسیع و داراى اهمیت زیادى است. کارخانجات کابلسازى کابلها را در اندازه ها و کاربردهاى گوناگون و با ساختمان هاى داخلى متفاوت تولید مى کنند.

البته علاوه بر بخش تولید، استفاده از کابل نیز نیازمند مهارت و تخصص کافى است و اتصال هاى مختلف در کابل کشى فشار ضعیف و فشار قوى نیاز به مهارت و رعایت اصول فنى دارد. در این مقاله ضمن شناخت کلى درباره کابل ها، با اصول علمى و عملى کابل کشى نیز آشنا خواهید شد.

 

انواع کابل برق

تعریف کابل :

اصولاً هر نوع هادى، که بتواند جریان برق را از داخل خود عبور دهد و توسط موادى از محیط اطراف خود عایق شده باشد، به طورى که ولتاژ روى سطح عایق نسبت به زمین برابر صفر و در روى سطح سیم نسبت به زمین داراى ولتاژ فازى باشد ” کابل ” نامیده مى شود.

 

طراحی کابل های ابزار دقیق و ساختار آن مطابق با استاندارد EN 50288

 

ساختمان کابل ها :

به طور کلى کابل ها همواره از دو قسمت اصلى هادى و عایق تشکیل شده اند. تفاوت کابل ها ناشى از کاربرد آن هاست. یعنى نوع کارشان موجب مى شود که جنس، شکل، سطح مقطع و تعداد هادى ها و عایق ها با یکدیگر تفاوت داشته باشند. این تفاوت ها موجب تقسیم بندى کابل ها مى گردد. ساختمان و اجزاى تشکیل دهنده کابل هاى مخابراتى کاملاً با کابل هاى مورد استفاده در صنعت برق فشار قوى و فشار ضعیف تفاوت دارند.

هادى کابل ها :

هادى ها از سیم مسى تقریباً خالص و داراى انعطاف قابل قبول یا از آلومینیوم یا آلیاژهاى مخصوص ساخته مى شوند. سطح مقطع هادى ها، با توجه به مقدار جریان عبورى و نوع کاربرد، در اندازه هاى گوناگون و شکل هاى متفاوت درست مى شود. هادى هاى کابل را از دیدگاه هاى مختلف مى توان تقسیم بندى نمود. در این جا کابل ها را از نظر سطح مقطع هادى و تعداد رشته به صورت زیر مورد بررسى قرار مى دهیم.

الف) هادى ها از نظر تعداد رشته به دو شکل تک رشته (مفتولى) و چند رشته (افشان) وجود دارند. و براى مشخص کردن هادى هاى تک رشته از حرف اختصارى (e) و کابل هاى چند رشته از حرف اختصارى (m) استفاده مى شود.

 

ساختمان کابل

ب) هادى ها از نظر شکل سطح مقطع نیز به دو شکل گرد و مثلثى (سکتور) یا (قطاعی) وجود دارند. براى مشخص کردن هادى هاى گرد از حرف اختصارى (r) و کابل هاى مثلثى از (s) استفاده می شود.

 

کابل سکتور

عایق کابل ها :

با توجّه به این که کابل ها در زیر زمین و یا روى تجهیزات فلزى (سینی کابل) نصب مى شوند، نباید هیچ گونه اتصال الکتریکى بین هادى و زمین برقرار گردد. به عبارت دیگر، باید ولتاژ روى بدنه عایق نسبت به زمین صفر باشد. براى عایق کردن کابل هاى الکتریکى، بسته به نوع مصرف و ولتاژ روى هادى کابل، از مواد مختلفى به عنوان عایق استفاده مى شود، که مهم ترین آن ها به شرح زیر می باشد :

 

– کاغذهاى آغشته به روغن مخصوص

– مواد لاستیکى ( لاستیک اتیلن پروپیلن ) HEPR و EPR

– مواد پى وی سى (PVC)  پروتودور

– مواد عایق از جنس پلى اتیلن PE، یا پلی اتیلن کراس شده XLPE

 

طراحی کابل ،محاسبه قطر روی رشته های تابیده کابل ها و محاسبات نخ فیلری

 

در شکل زیر یک نوع کابل با عایق پى وى سى را مشاهده می کنید :

 

کابل با عایق PVC

 

براى جلوگیرى از اشتباه و جهت تشخیص سیم هاى کابل از یکدیگر، عایق سیم هاى هادى را در رنگ هاى مختلف انتخاب مى کنند.در جدول زیر رنگبندى عایق سیم ها بر اساس استاندارد آلمان VDE 0271 و ۱- ۶۰۷ مؤسسه ى استاندارد و تحقیقات صنعتى ایران نشان داده شده است.

جدول رنگبندی عایق سیم ها

غلاف (روکش) کابل :

در برخى کابل ها از لایه و یا لایه هایى در روى کابل استفاده می شود که می توانند عایق کابل را در مقابل انواع نیروهاى مکانیکى محافظت کنند و هم چنین از نفوذ رطوبت به داخل کابل جلوگیرى نمایند.اصطلاحاً به این محافظ « زره » یا « غلاف کابل » مى گویند. در ساده ترین حالت، مطابق شکل زیر کابل داراى یک غلاف از مواد پى وى سى است که کابل را در مقابل عوامل بیرونى، از جمله نفوذ رطوبت محافظت مى کند.

 

کابل با غلاف PVC

حال اگر کابل در جاهایى مورد استفاده قرار گیرد که نیروهاى دیگرى، مانند نیروى مکانیکى،ضربه،موجودات جونده و اشیاء تیز و … به آن وارد مى شود ضرورت دارد، با استفاده از زره فولادى و یا زره آلومینیومى که در تمام طول کابل به صورت مفتول (آرمور) و یا ورق (نوار گالولنیزه یا کوپلیمر) تعبیه مى گردد، محافظت مکانیکى شود.

به عنوان مثال مى توان از کابل کشى براى توزیع انرژى الکتریکى در شهرها، که به صورت دفنى در خاک و در زیر معابر و خیابان ها اجرا مى شود، نام برد. کابل هاى فوق حتماً به غلاف (زره) فولاد گالوانیزه و یا آلومینیومى مجهز می باشند .

 

مفاهیم سیم و کابل و اطلاعات فنی کابل ها و سیم ها pdf

 

کابل ها را از نظر کاربرد به دو دسته کابل هاى مسلح و کابل هاى غیر مسلح مى توان تقسیم نمود. کابل هاى مسلح که براى تحمل ضربه ها، فشار، نفوذ رطوبت و سایر عوامل داراى محافظ اند و کابل هاى غیر مسلح که فاقد محافظ اند.

 

کابل با غلاف آلومینیومی

عوامل مؤثر در انتخاب نوع کابل ها :

به طور کلى براى انتخاب یک کابل باید به موارد زیر توجه کرد:

۱-  جریان مورد نیاز بار و میزان تحمل کابل در برابر جریان عبورى
۲- ولتاژ نامى (ولتاژ نامى مورد استفاده با ولتاژ نامى قابل تحمل کابل برابر یا کمتر باشد)
۳- افت ولتاژ مجاز
۴- حفاظت مدار
۵- بار اتصال کوتاه مجاز
۶- شرایط محیطى (دماى محیط، میزان فشار و کشش وارد بر کابل، رطوبت محیط و اثرات خوردگى محل نصب کابل)

از بین عوامل فوق جهت تعیین سطح مقطع کابل باید به جریان مورد نیاز مصرف کننده و میزان تحمل کابل در برابر عبور جریان و افت ولتاژ مجاز، توجه خاص داشته باشیم.

 

گزارش کارآموزی شرکت سیم و کابل ابهر pdf

 

جریان مجاز

جریان مجاز عبورى از کابل ها به گونه اى تعیین مى شود که در هر نقطه از کابل، حرارت تولید شده در هادى هاى آن به خوبى به محیط اطراف منتقل شود؛ به طورى که درجه  حرارت عایق در سطح هادى کابل هاى پى وى سى از ۷۰ درجه سانتى گراد بیش تر نشود.

میزان تحمل جریان کابل به شرایط محیطى آن، که در هواى آزاد و یا محیطى بسته باشد، بستگى دارد. هر چه میزان جریان عبورى از کابل بیشتر باشد، حرارت ایجاد شده در فضاى اطراف آن زیادتر خواهد بود و باید در نحوه قرار گرفتن کابل ها در کنار هم به آن توجه کرد.

 

جدول زیر میزان تحمل جریان کابل را (با سطح مقطع هاى مختلف در شرایط گوناگون) نشان مى دهد.
 جریان مجاز کابل
قابلیت بار مجاز سیم هاى مسى عایق دار و سطح مقطع هاى مربوط

 

جدول زیر جریان مجاز کابل هاى برق را، با توجه به قرارگیرى در خاک و یا هواى آزاد و هم چنین با توجه به تعداد رشته سیم هاى آن، نشان مى دهد.

جریان مجاز کابل هاى برق با ولتاژ 1 کیلو ولت
جریان مجاز کابل هاى برق با ولتاژ ۱ کیلو ولت

افت ولتاژ در کابل :

در انتخاب کابل، علاوه بر جریان مجاز عبورى، طول کابل که متناسب با افت ولتاژ است نیز عامل تعیین کننده اى به شمار مى آید. در مصرف کننده هاى موتورى سه فازه افت ولتاژ نباید از ۳ درصد ولتاژ نامى تجاوز کند. یعنى در شبکه ى ایران حداکثر افت ولتاژ مجاز برابر خواهد شد با :

 

ΔV=٪ΔV*V=٪۳*۳۸۰=۱۱/۴V

محاسبه ى سطح مقطع کابل ها:

با توجه به تعداد مصر ف کننده ها و نوع آ نها، مى توانیم از تابلو اصلى، چندین انشعاب یا مسیر مجزا در نظر بگیریم و سر راه هر یک فیوز مناسبى قرار دهیم.

لذا، براى هر مسیر و با توجه به توان مصرفى آن مسیر، مى توانیم سطح مقطع کابل مورد نظر را محاسبه کنیم. گفتنى است در انتخاب سطح مقطع استاندارد، همیشه باید مقطعى را انتخاب کنیم که از مقدار محاسبه شده بیش تر یا مساوى با آن باشد.

 

محاسبه سطح مقطع کابل

محاسبه سطح مقطع کابل

که در فرمول هاى فوق:

A = سطح مقطع کابل برحسب میلی متر مربع

I = جریان مصرف کننده برحسب آمپر (جریان خط در مصرف کننده هاى سه فاز)

L = طول کابل برحسب متر

VL = ولتاژ خط برحسب ولت

%ΔV = درصد افت ولتاژ

κ = قابلیت هدایت مخصوص کابل بر حسب متر بر اهم میلی متر مربع

کابل و کابل کشى – دنیای صنعت برق

 

فایل کامل و جامع آموزش کابل های فشار قوی PDF

تست مقاومت الکتریکی هادی سیم و کابل PDF

نحوه انجام آزمون HOT SET گرما سختی سیم و کابل PDF

دانلود فایل آموزش محاسبه موادبری هادی کابل pdf

جزوه آموزش کامل تعمیر لامپ کم مصرف pdf

آموزش کاربردی میکروکنترلر avr به زبان ساده

سوالات رایج در گزینش استخدامی و مصاحبه های حضوری

 

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا